คำถามที่เราพบบ่อย

โรค⁠ภูมิแพ้เกิดจากระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายทำงานผิดปกติ ปัจจุบันยังไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ แต่การกำจัดและหลีกเลี่ยงสิ่งที่ทำให้แพ้และมีสุขภาพแข็ง⁠แรง ทำให้สามารถดำรงชีวิตได้อย่างปกติ

โรคนี้ไม่ใช่โรคติดต่อ เพราะไม่ใช่โรคติดเชื้อ แต่จะติดต่อกันภายในครอบครัวเพราะเป็นโรคทางพันธุกรรม

โรคแพ้อากาศมักมีเพียงอาการคัน จาม มีน้ำมูกใส ๆ แต่ไข้หวัดใหญ่นั้นจะมีไข้สูง ปวดเมื่อยตามร่างกาย จามและแสบจมูก ระคายคอ ไอ และมีอาการตลอดทั้งวัน ต้องระวังโรคแทรกซ้อน เมื่อเป็นไข้หวัดใหญ่แล้วควรพบแพทย์ทันที

เราแพ้ทั้งสองอย่าง เพราะไร⁠ฝุ่นจะขับ⁠ถ่ายออกมาเป็นฝุ่น ฟุ้งกระจายในห้องนอนและมุมอับ ๆ ส่วนฝุ่นในบ้าน ก็มีส่วนประกอบของสิ่งสกปรกอยู่มากมาย ดังนั้นเมื่อหายใจรับฝุ่นเข้าไปมาก ๆ ก็จะเป็นภูมิแพ้ได้เช่นกัน

โรค⁠ภูมิแพ้ที่ตาพบได้บ่อย ๆ ซึ่งจะเกิดอาการที่หนังตา เยื่อตา กระจกตา และมักจะมาพร้อมกับภูมิแพ้ที่จมูก ที่ผิวหนัง และโรคหืด แต่จะคันที่ตามาก และจะมีเยื่อตาบวมแดง แต่ไม่ได้แดงจัดเหมือนโรคตาแดงที่เกิดจากไวรัส

ใช่ ถึงแม้จะใช้บริการกำจัดแมลงหรือเปลี่ยนผ้าปูที่นอนแล้ว ก็ยังไม่สามารถกำจัดไร⁠ฝุ่นได้ 100%

การขยี้จมูกบ่อยไม่ทำให้เป็นริดสีดวงจมูก แต่การเป็นภูมิแพ้เรื้อรัง อาจทำให้เป็นโรค⁠ภูมิแพ้จมูกอักเสบและไซนัสอักเสบชนิดเรื้อรัง ผลที่ตามมาอาจจะทำให้เป็นริดสีดวงจมูกได้

ใช่ สำหรับผู้⁠ป่วยโรคไซนัสเรื้อรัง ควรได้รับการตรวจโรค⁠ภูมิแพ้จมูกด้วย เพราะโรคนี้จะทำให้เยื่อบุโพรงจมูกบวม ทำให้รูเปิดรอบจมูกเกิดการอุดตัน จนกลายเป็นไซนัสอักเสบตามมา แต่ไซนัสอักเสบก็ยังมีสาเหตุอื่นร่วมด้วย

สามารถตรวจภูมิแพ้ได้ที่โรงพยาบาลใหญ่ ๆ โดยจะมี 2 วิธี คือ การทดสอบทางผิวหนังโดยการสะกิด และการเจาะเลือดตรวจหาสารก่อภูมิต้านทานที่ทำให้แพ้ (Specific Ig E)

การทดสอบภูมิแพ้ทางผิวหนังด้วยวิธีสะกิด เป็นวิธีที่ทั่วโลกใช้เพื่อวินิจฉัยโรคนี้ เช่น โรคแพ้อากาศ และโรคหืด เมื่อตรวจ⁠สอบด้วยวิธีนี้แล้วจึงสามารถนำสู่ขั้นตอนการรักษาได้อย่างแม่นยำ แต่ก็ฉีดเพียงตื้น ๆ ใช้น้ำยาเพียงหยดเดียว ไม่อันตรายและไม่เจ็บ และยังมีวิธีอื่นอีก คือ การตรวจเลือด แต่ต้องรอผลนานกว่า ราคาแพงกว่าและอาจไม่ครอบคลุม บางคนตรวจเลือดแล้ว อาจจะต้องตรวจแบบสะกิดอีกครั้ง

จมูกและไซนัสอยู่ใกล้กัน และมีเยื่อบุชนิดเดียวกัน ติดต่อเป็นผืนเดียวกันผ่านทางรูเปิดปิดของไซนัสที่เปิดเข้าสู่โพรงจมูก เมื่อเป็นภูมิแพ้แล้วอาจลุกลามไปถึงโพรงไซนัสได้ โดยเฉพาะผู้ที่ป่วยเป็นภูมิแพ้มาเป็นเวลานาน เมื่อตรวจไซนัสด้วย หากพบอาการจะได้รักษาควบคู่กันไป

ผู้ที่เป็นโรค⁠ภูมิแพ้ และโรคหืดไม่ควรสูบบุหรี่ ไม่ควรอยู่ในที่ที่มีควันบุหรี่ ทั้งนี้ ควรพัก⁠ผ่อนให้เพียงพอ งดแอลกอฮอล์ ออกกำลังกาย เมื่อสุขภาพแข็ง⁠แรง โรคหืดก็จะไม่กลับมาอีก

ข้อดี: สามารถปรับเปลี่ยนการทำงานของระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายให้กลับมาทำงานได้ปกติ จึงช่วยป้องกันโรค⁠ภูมิแพ้ในระบบทางเดินหายใจ และโรคหืดได้ ช่วยให้ภูมิแข็งแกร่งขึ้น ป้องกันการแพ้ชนิดอื่น จนอาจรักษาหายขาดได้

ข้อเสีย: การฉีดต้องทำอย่างต่อ⁠เนื่องยาวนาน ระยะแรกอาจฉีดสัปดาห์ละ 1-2 ครั้ง ค่อย ๆ เพิ่มขนาดวัคซีน ต่อ⁠เนื่อง 3-6 เดือน และต้องเข้ารับการฉีดที่สถาน⁠พยาบาลที่พร้อม เพราะอาจเกิดภาวะแพ้ทั่วกายชนิดรุนแรงได้

ปัจจุบันมีวิธีการหยอดวัคซีนใต้ลิ้น ซึ่งมีผลดีเช่นเดียวกัน แต่ต้องใช้ขนาดสูงกว่า ราคาจึงแพงกว่ามาก

วัคซีนไร⁠ฝุ่นทำมาจากน้ำยาที่สกัดจากไร⁠ฝุ่น แต่ถูกปรับให้ใช้กับคนได้ การใช้วัคซีนไร⁠ฝุ่นจึงเป็นการค่อย ๆ กระตุ้นให้ร่างกายสร้างภูมิคุ้มกัน วิธีนี้สามารถควบคุมโรคได้นาน แต่การวินิจฉัยและการรักษาควรอยู่ในดุลยวินิจของแพทย์

ยาพ่นจมูกชนิดนี้ ออกฤทธิ์หดหลอดเลือด ทำให้เยื่อบุโพรงจมูกที่บวมยุบลง แต่เมื่อหมดฤทธิ์แล้วก็จะกลับมาบวมได้อีก หากใช้ต่อ⁠เนื่อง อาจทำให้คัดจมูกมากขึ้น จนหยุดยาพ่นไม่ได้ จึงไม่ควรใช้ติดต่อกันเกิน 5 วัน

ผู้ที่เป็นภูมิแพ้ มักจะมีอาการแพ้ชนิดอื่น ๆ เพิ่มมากขึ้น ตั้งแต่อายุน้อย ๆ เริ่มแพ้ไร⁠ฝุ่น เมื่อได้รับสาร⁠ก่อ⁠ภูมิแพ้ชนิดอื่น ก็ยิ่งกระตุ้นอาการ ดังนั้น จึงควรหลีกเลี่ยงสาร⁠ก่อ⁠ภูมิแพ้ในบ้าน เช่น ขนสัตว์เลี้ยง และเลี่ยงสาร⁠ก่อ⁠ภูมิแพ้นอกบ้าน เช่น ละอองเกสร วัชพืช เชื้อรา และรักษาโดยการฉีดวัคซีน

ให้นำผู้⁠ป่วยนอนกึ่งนั่งในที่อากาศถ่ายเท งดออกแรง ทำให้ร่างกายอบอุ่น ค่อย ๆ จิบน้ำอุ่น ปลอบโยน หากมียาพ่นก็ให้ใช้ได้เลย แล้วรีบนำส่งโรงพยาบาล

ต่างกัน เช่น ขนาดตัว ไร⁠ฝุ่นนั้นเล็กจนมองไม่เห็น ตัวเรือดบนเตียงกินเลือดเป็นอาหาร จึงมีปากแบบแทงดูด แต่ไร⁠ฝุ่นไม่กัด ปากมีไว้กินพวกโปรตีน เช่น รังแค แบคทีเรีย ฯลฯ

ไร⁠ฝุ่นไม่สามารถกัดหรือต่อยคนได้ แต่มูลของมันทำให้ไอ จาม และหืดหอบ อาการคันน่าจะมาจากสาเหตุอื่น

ต้องดูดฝุ่นที่นอนออกมาวิเคราะห์ในห้องแล็บ โดยใช้หัวดักฝุ่นที่ออกแบบมาพิเศษ จากนั้นนำฝุ่นใส่ถุงเก็บในตู้เย็นที่อุณหภูมิ -20 องศาเซลเซียส แล้วติดต่อที่ศูนย์บริการและวิจัยไร⁠ฝุ่น โรงพยาบาลศิริราช

ในประเทศหนาวเย็นก็มีปัญหาเรื่องไร⁠ฝุ่นเช่นเดียวกัน แต่จะเป็นคนละสายพันธุ์กับเขตร้อนอย่างบ้านเรา

ได้ หากเป็นผ้าทอทั่วไป เช่น ผ้าปูที่นอน Cotton จึงมีรูของผ้าที่ห่างประมาณ 500 ไมโครเมตร ไร⁠ฝุ่นผ่านได้สบาย จึงมีการคิดค้นผ้าที่ทอ⁠แน่นรูเล็กประมาณ 6-10 ไมโครเมตร ถี่จนไร⁠ฝุ่นและมูลไม่สามารถผ่านได้

บ้านของไร⁠ฝุ่นคือ “ที่นอน หมอน และตุ๊กตา” เพราะมีสภาพอากาศและความมืด มีอาหารโอชะ และยังมีเส้นใยที่ซับซ้อน ไร⁠ฝุ่นจึงซ่อนตัวได้อย่างสบาย เพิ่มประชากรได้มากมาย ส่วนในครัวพบสาร⁠ก่อ⁠ภูมิแพ้ชนิดอื่นมากกว่า

อาจจะมีและไม่มี เพราะแหล่งอาศัยของไร⁠ฝุ่นคือที่ที่มีเส้นใย แต่ไร⁠ฝุ่นไม่ถูกกับแสงแดด และเมื่อไต่ตามตัวก็ไม่อันตราย เพราะไม่กัดคน ส่วนใหญ่จะแพ้มูลของมันมากกว่า

ช่วยลดได้ทั้งฝุ่นและไร⁠ฝุ่น แต่กำจัดไม่ได้ 100%